Pensioenverevening bij scheiding: wat gaat er veranderen?

Pensioen is een belangrijk, maar vaak onderbelicht onderwerp bij een scheiding. Veel mensen realiseren zich pas later welke impact een scheiding heeft op hun financiële toekomst. Momenteel is de Wet Verevening Pensioenrechten bij Scheiding (WVPS) uit 1995 van kracht, maar er staat een nieuwe wet op stapel: de Wet Pensioenverdeling bij Scheiding (WPS). 

Deze nieuwe wet moet de pensioenverdeling eenvoudiger en eerlijker maken en zal naar verwachting op 1 januari 2028 ingaan. De wijzigingen raken zowel het ouderdomspensioen als het partnerpensioen en zijn bedoeld om ex-partners meer financiële zelfstandigheid en duidelijkheid te geven.

Huidige regels: wet verevening pensioenrechten bij scheiding (WVPS)

Op dit moment geldt dat bij een pensioen na scheiding:

• De ex-partner recht heeft op de helft van het tijdens het huwelijk opgebouwde ouderdomspensioen van de ander. Dit heet pensioenverevening en betekent dat het pensioen wordt gedeeld, maar de uitbetaling pas start wanneer de oorspronkelijke pensioengerechtigde met pensioen gaat.
• Het nabestaandenpensioen (partnerpensioen) blijft in principe staan voor de ex-partner, tenzij dit op risicobasis is verzekerd. In dat laatste geval vervalt het bij een scheiding, wat financiële onzekerheid met zich mee kan brengen.
• De ex-partner pas een uitkering ontvangt als de pensioengerechtigde met pensioen gaat. Dit betekent dat de ene ex-partner volledig afhankelijk blijft van de keuzes van de ander, zoals wanneer het pensioen ingaat of eventuele wijzigingen in de pensioenregeling.

De huidige regels zorgen in de praktijk voor problemen. Eén van de grootste nadelen is dat het pensioen afhankelijk blijft van de keuzes van de ex-partner, zoals het moment van pensionering. Dit kan leiden tot onvoorspelbaarheid en onzekerheid voor de andere partij. Daarnaast kan de administratieve afhandeling complex en tijdrovend zijn, zeker als er sprake is van meerdere pensioenregelingen.

Nieuwe wetgeving: wet pensioenverdeling bij scheiding (WPS)

De WPS brengt een fundamentele wijziging in de verdeling van pensioen bij scheiding. De belangrijkste veranderingen zijn:

Conversie wordt de norm

Momenteel wordt het pensioen verevend, wat betekent dat ex-partners nog steeds afhankelijk blijven van elkaars pensioen. Onder de nieuwe wet krijgt de ex-partner een eigen recht op pensioen, losgekoppeld van de oorspronkelijke pensioenhouder. Dit heet conversie. Dit betekent dat:

• Het pensioen wordt afgesplitst en als zelfstandig recht wordt toegekend aan de ex-partner.
• De ex-partner zelf kan bepalen wanneer het pensioen ingaat, zonder afhankelijk te zijn van de keuzes van de ander.
• Eventuele wijzigingen bij de oorspronkelijke pensioenhouder, zoals eerder overlijden of latere pensionering, geen invloed meer hebben op de uitkering van de ex-partner.

Automatische verdeling

Onder de huidige wet moeten ex-partners binnen twee jaar na de scheiding de pensioenverdeling doorgeven aan de pensioenuitvoerder. Dit gebeurt echter lang niet altijd, waardoor veel mensen pensioenrechten mislopen. Met de nieuwe wet wordt de verdeling automatisch doorgevoerd, zonder dat ex-partners zelf actie hoeven te ondernemen. Dit voorkomt misverstanden en zorgt voor een eerlijke verdeling zonder administratieve obstakels.

Bescherming van partnerpensioen

Het nabestaandenpensioen (partnerpensioen) blijft behouden, tenzij ex-partners hier gezamenlijk van afzien. Dit betekent dat een ex-partner in principe nog steeds aanspraak kan maken op een bijzonder partnerpensioen na de scheiding, tenzij anders wordt afgesproken. Dit biedt extra financiële zekerheid in geval van overlijden van de oorspronkelijke pensioenhouder.

Flexibele afspraken mogelijk

Hoewel de WPS een standaardregeling introduceert, blijft het mogelijk om onderling afwijkende afspraken te maken over de verdeling van het pensioen. Dit biedt ex-partners de mogelijkheid om maatwerkafspraken te maken die beter passen bij hun persoonlijke en financiële situatie.

Wat betekent dit voor ouderdomspensioen na scheiding?

Onder de nieuwe wetgeving krijgt elke ex-partner een zelfstandig recht op ouderdomspensioen na scheiding. Dit heeft belangrijke voordelen: 

✅ Meer financiële zelfstandigheid: Ex-partners hoeven niet meer te wachten tot de ander met pensioen gaat.
✅ Duidelijkheid: De pensioenverdeling wordt automatisch geregeld, waardoor er geen administratieve fouten worden gemaakt en pensioenrechten niet per ongeluk verloren gaan.
✅ Geen afhankelijkheid meer: Pensioenwijzigingen of overlijden van de ex-partner hebben geen gevolgen meer voor de pensioenuitkering, waardoor er meer financiële zekerheid ontstaat.

Wat verandert er voor het partnerpensioen na scheiding?

Het partnerpensioen (ook wel nabestaandenpensioen) is bedoeld om de achterblijvende partner financieel te ondersteunen bij overlijden van de pensioengerechtigde. De nieuwe wetgeving brengt voor het partnerpensioen na scheiding enkele belangrijke veranderingen:

🔹 Opgebouwd partnerpensioen blijft behouden
Als het nabestaandenpensioen is opgebouwd, heeft de ex-partner na de scheiding recht op een bijzonder partnerpensioen.

🔹 Partnerpensioen op risicobasis vervalt
Als het pensioen op risicobasis was verzekerd, komt het partnerpensioen te vervallen bij een scheiding. Dit betekent dat er geen nabestaandenpensioen meer beschikbaar is als de pensioengerechtigde na de scheiding komt te overlijden.

🔹 Mogelijkheid om af te zien van partnerpensioen
Ex-partners kunnen er bij de scheiding voor kiezen om afstand te doen van het partnerpensioen. Dit kan bijvoorbeeld als de ex-partner zelf een goede oudedagsvoorziening heeft.

Meer financiële zekerheid en eenvoudiger pensioenverdeling bij scheiding

De Wet Pensioenverdeling bij Scheiding (WPS) zorgt dus voor meer duidelijkheid en zelfstandigheid voor ex-partners. De belangrijkste winst is dat het ouderdomspensioen losgekoppeld wordt en dat de pensioenverdeling automatisch wordt doorgevoerd. Ook het partnerpensioen wordt beter beschermd, tenzij het op risicobasis is verzekerd.

Wil je meer weten over de gevolgen van deze veranderingen voor jouw situatie? Neem dan gerust eens contact met ons op voor een kosteloos en vrijblijvend kennismakingsgesprek. Mail ons via info@scheidendoejesamen.nl of bel ons kantoor op het algemene nummer 085- 4010839. We staan voor je klaar in Gelderland en zijn bijvoorbeeld actief als mediation in Apeldoorn, mediation Zutphen, mediator in Malden en omliggende dorpen of steden.

 Johan Bosveld,
Geregistreerd financieel scheidingsadviseur (RES; CFP en RFEA geregistreerd); hypotheekadviseur en MfN Registermediator