Waarom steeds minder vrouwen partneralimentatie ontvangen

Partneralimentatie is niet langer vanzelfsprekend na een scheiding. Waar het vroeger gebruikelijk was dat vrouwen financieel werden ondersteund door hun ex-partner, verandert dat beeld snel. In de praktijk ontvangen steeds minder vrouwen alimentatie, wordt deze vaker afgekocht of via creatieve constructies verwerkt in het echtscheidingsconvenant.

Vorige maand schreven we al over deze ontwikkeling in onze blog Steeds minder vrouwen ontvangen partneralimentatie na scheiding. Daarin bleek onder andere dat in 2023 nog slechts één op de acht vrouwen (12,5%) na een scheiding financiële ondersteuning kreeg van haar ex-partner. In 2011 was dat nog 18,4%. Niet alleen daalt het aantal vrouwen dat partneralimentatie ontvangt, ook de hoogte van het bedrag neemt af.

Wat zit er achter deze trend, en wat betekent dit voor vrouwen die gaan scheiden?

1. Stijgend inkomen van vrouwen

De belangrijkste reden voor deze ontwikkeling is de toegenomen economische zelfstandigheid van vrouwen. Steeds meer vrouwen werken, verdienen een eigen inkomen en bouwen hun eigen pensioen op. Volgens het CBS zijn vrouwen bovendien beter opgeleid dan ooit.

Daardoor vervalt in veel gevallen de behoefte aan partneralimentatie. Rechters beoordelen immers niet alleen de draagkracht van de ex-partner, maar ook of er werkelijk behoefte is aan financiële ondersteuning. Is het inkomen van beide partijen toereikend? Dan vervalt de grondslag voor partneralimentatie.

2. Afkoop van partneralimentatie

In plaats van maandelijkse betalingen over meerdere jaren kiezen ex-partners steeds vaker voor een afkoopregeling. De alimentatieplichtige (vaak de man) betaalt in één keer een afgesproken bedrag, zodat de financiële band wordt beëindigd. Dit biedt duidelijkheid en rust voor beide partijen.

Toch zijn er ook risico’s. Wat als het bedrag onvoldoende blijkt? Of als de ontvanger arbeidsongeschikt raakt? Bij scheidingen met kinderen of beperkte inkomens kan een afkoop constructie nadelig uitpakken. Goed advies is dan essentieel.

3. Verborgen afkoop via woningwaarde of kindbijdrage

Soms wordt alimentatie op een andere manier verwerkt in het convenant, zonder dat het zo genoemd wordt. Bijvoorbeeld:

• Toedeling woning: de vrouw krijgt het huis toebedeeld, waarbij de overwaarde wordt gezien als compensatie voor partneralimentatie.
• Hogere kinderalimentatie: de bijdrage aan de kinderen wordt verhoogd, met de stille afspraak dat dit ook (indirect) de vrouw ondersteunt.

Hoewel dit op korte termijn tot snellere overeenstemming kan leiden, is transparantie cruciaal. De rechter beoordeelt alleen wat zwart op wit staat. Zijn de afspraken niet duidelijk, dan kan dat later tot problemen leiden.

4. De wens om financieel onafhankelijk te zijn

Naast financiële en juridische ontwikkelingen speelt ook een maatschappelijke verschuiving mee. Veel vrouwen kiezen er bewust voor om geen partneralimentatie te ontvangen, ook als ze er recht op hebben. Redenen hiervoor zijn:

• De wens om op eigen benen te staan.
• Geen afhankelijkheid van een ex-partner willen.
• Het emotioneel lastig vinden om geld ‘te vragen’.

Financiële onafhankelijkheid wordt steeds vaker gezien als een vorm van herstel, waardigheid en kracht. Maar dat vraagt wel om een realistisch financieel plan. Een ervaren mediator bespreekt dit onderwerp daarom open en zonder oordeel.

Meer maatwerk, minder vanzelfsprekendheid

De tijd van standaard partneralimentatie ligt achter ons. Tegenwoordig draait het om maatwerk. Afkoopregelingen, economische zelfstandigheid en persoonlijke keuzes spelen een grotere rol dan ooit.

Toch is het belangrijk dat vrouwen zich niet laten afschrikken door deze veranderingen. Laat je goed informeren over je rechten en plichten. Zo kun je een weloverwogen keuze maken die past bij jouw situatie, wensen en toekomst.

Sta je zelf voor een scheiding en wil je weten waar je recht op hebt?

Bij Scheidendoejesamen.nl helpen we je met duidelijke uitleg, financieel inzicht en juridisch goed onderbouwde afspraken.

Johan Bosveld is MfN-register mediator én financieel scheidingsadviseur. Zo weet je zeker dat jouw situatie, inclusief partneralimentatie en woonmogelijkheden, met zorg wordt bekeken.

Plan een gratis kennismakingsgesprek en ontdek wat wij voor jou kunnen betekenen. Wij zijn als mediation actief in Zutphen, mediation in Apeldoorn, mediation in Nijmegen en omliggende dorpen of steden.